Σύγχρονο Γυναικολογικό Ιατρείο, Γυναικολογικό υπερηχογράφημα, Ανίχνευση εμβρυϊκού DNA, Πριν την σύλληψη, Υπερηχογραφικός έλεγχος στην κύηση

Αρχόμενη κύηση (6-10 εβδομάδες)

Η υπερηχογραφική εξέταση της αρχόμενης κυήσεως διεξάγεται συνήθως με διακολπικό υπέρηχο στις 6-10 εβδομάδες της εγκυμοσύνης.

Ο σκοπός αυτής της εξέτασης είναι να δείξει:

Ότι η εγκυμοσύνη αναπτύσσεται μέσα στη μήτρα

(δηλ. δεν είναι εξωμήτριος)

Τον αριθμό των εμβρύων

Είναι η καλύτερη περίοδος για να αξιολογηθεί αν τα έμβρυα μοιράζονται τον ίδιο πλακούντα σε περίπτωση πολύδυμης κυήσεως

Ότι η εγκυμοσύνη εξελίσσεται φυσιολογικά.

Είναι ιδιαίτερα σημαντική εξέταση για τις γυναίκες που έχουν πόνο ή αιμορραγία και αυτές που στο παρελθόν είχαν αποβολή ή εξωμήτριο κύηση.

Αυχενική διαφάνεια (11-13+6 εβδομάδες)

Αυτή η εξέταση πραγματοποιείται συνήθως διακοιλιακά αλλά σε μερικές περιπτώσεις μπορεί να χρειαστεί να γίνει διακολπικά.

Σκοπός της εξέτασης της αυχενικής διαφάνειας είναι:

Ο ακριβής προσδιορισμός της ηλικία κυήσεως

Είναι ιδιαίτερα σημαντικός για γυναίκες που δε θυμούνται πότε ήταν η πρώτη ημέρα της τελευταίας περιόδου τους, έχουν ασταθή κύκλο ή συνέλλαβαν κατά τη διάρκεια του θηλασμού. Μετρώντας το μέγεθος του εμβρύου μπορούμε να υπολογίσουμε την πιθανή ημερομηνία τοκετού.

Διάγνωση μείζονων εμβρυϊκών δομικών ανωμαλιών

Κάποιες μείζονες εμβρυϊκές ανωμαλίες

Όπως σοβαρή μορφή δισχιδούς ράχης και διαφραγματοκήλη, μπορεί να είναι ορατές σε αυτό το στάδιο της εγκυμοσύνης. Είναι όμως απαραίτητο να πραγματοποιηθεί και ο λεπτομερής υπέρηχος Β επιπέδου για τον καλύτερο έλεγχο της ανατομίας του εμβρύου.

Εκτίμηση της πιθανότητας το έμβρυο να έχει σύνδρομο Down ή άλλες χρωμοσωμικές ανωμαλίες

Η πιθανότητα να έχει το έμβρυο σύνδρομο Down υπολογίζεται ξεχωριστά για κάθε γυναίκα. Συγκεκριμένα, λαμβάνουμε υπόψην την ηλικία της μητέρας, το ιστορικό προηγούμενης κύησης αν υπάρχει, τις τιμές δυο ορμονών στο αίμα της μητέρας (PAPP-A, βhCG) και υπερηχογραφικά ευρήματα δηλ. την αυχενική διαφάνεια (το υγρό στον αυχένα του εμβρύου πίσω από το δέρμα του), το ρινικό οστό, τη ροή του αίματος στην καρδιά του εμβρύου και στο φλεβώδη πόρο του ήπατος και την ύπαρξη ή μη εμβρυϊκών ανωμαλιών. Με την εξέταση αυτών των παραμέτρων μπορούμε να διαγνώσουμε τα 9 στα 10 έμβρυα που πάσχουν από σύνδρομο Down (ευαισθησία 95% για ποσοστό ψευδώς θετικών αποτελεσμάτων περίπου 3%). Ανάλογα καλά είναι τα αποτελέσματα και για άλλες σοβαρές χρωμοσωμικές ανωμαλίες, όπως οι τρισωμίες 18 και 13 και το σύνδρομο Turner.

Το αποτέλεσμα που θα πάρετε τελικά θα είναι ένας αριθμός που αντιπροσωπεύει την προσωπική σας πιθανότητα να έχετε ένα έμβρυο με σύνδρομο Down. Εάν για παράδειγμα το αποτέλεσμά σας δείχνει πιθανότητα 1:1000, αυτό σημαίνει ότι εάν είχαμε 1000 γυναίκες σαν εσάς, η μία θα είχε έμβρυο με σύνδρομο Down και οι υπόλοιπες 999 θα είχαν φυσιολογικά έμβρυα. Η μέθοδος αυτή υπολογισμού της πιθανότητας για το σύνδρομο Down είναι πολύ ακριβής και τα αποτελέσματά της έχουν επιβεβαιωθεί σε εκατοντάδες χιλιάδες γυναίκες διεθνώς αλλά δεν είναι διαγνωστική (δηλ. δεν μπορεί να πει με 100% βεβαιώτητα ότι το έμβρυο δεν έχει σύνδρομο Down).

Η ιατρός διαθέτει τα απαραίτητα πιστοποιητικά επάρκειας από το Fetal Medicine Foundation (FMF) του Λονδίνου που ανέπτυξε αυτή τη μέθοδο της αυχενικής διαφάνειας. To FMF ελέγχει διεθνώς τα αποτελέσματα όλων των αναγνωρισμένων κέντρων, ώστε να διατηρείται το ίδιο υψηλό επίπεδο.

Υπερηχογράφημα Β επιπέδου (20-24 εβδομάδες)

Το υπερηχογράφημα Β επιπέδου αποτελεί μια λεπτομερή εξέταση κάθε οργάνου του εμβρύου. Ιδιαίτερη προσοχή δίνεται στην εξέταση του εγκεφάλου, του προσώπου, της καρδιάς, του στομάχου, του εντέρου, των νεφρών, της σπονδυλικής στήλης και των άκρων. Επίσης, προσδιορίζεται η θέση του πλακούντα, αξιολογείται η ποσότητα του αμνιακού υγρού και η ανάπτυξη του εμβρύου.

Στην πλειονότητα των περιπτώσεων δεν ανιχνεύονται προβλήματα. Όμως 1% των εμβρύων εμφανίζει μια σοβαρή συγγενή ανωμαλία. Με το υπερηχογράφημα Β επιπέδου ανιχνεύται το 70% αυτών των ανωμαλιών. Δυστυχώς κανένα υπερηχογράφημα, όσο αναλυτικό και πλήρες και αν είναι δεν μπορεί να αποκλείσει το σύνολο των ανωμαλιών ούτε να εγγυηθεί τη γέννηση ενός φυσιολογικού παιδιού.Αν διαγνωσθεί κάποιο πρόβλημα, η σημασία του θα συζητηθεί εκτενώς και αν είναι απαραίτητo θα οργανωθεί περαιτέρω έλεγχος και συμβουλευτική από ιατρούς άλλων ειδικοτήτων (π.χ. παιδο-ουρολόγος, παιδο-καρδιολόγος) ή γενετιστής.

Κατά το υπερηχογράφημα Β επιπέδου μπορούμε επίσης να αξιολογήσουμε την πιθανότητα ανάπτυξης προ-εκλαμψίας, ανεπάρκειας πλακούντα, υπολειπόμενης εμβρυϊκής ανάπυξης και προωρότητας.

Προ-εκλαμψία και υπολειπόμενη εμβρυϊκή ανάπτυξη

Η κύρια αιτία εμφάνισης προ-εκλαμψίας και υπολειπόμενης εμβρυϊκής ανάπτυξης είναι η πτωχή ανάπτυξη του πλακούντα. Αυτό μπορεί να προβλεφθεί αξιολογώντας τη ροή στις μητριαίες αρτηρίες της μητέρας με τη δοκιμασία Doppler. Αν η αντίσταση της ροής του αίματος στις μητριαίες αρτηρίες είναι αυξημένη τότε 1 στις 4 γυναίκες θα έχουν προβλήματα, ενώ στις υπόλοιπες γυναίκες η εγκυμοσύνη θα εξελιχθεί φυσιολογικά.

Πρόωρος τοκετός

Περίπου 50% των περιπτώσεων πρόωρου τοκετού πριν τις 34 εβδομάδες κύησης συνδέονται με κοντό τράχηλο της μήτρας. Ο τράχηλος είναι το κατώτερο μέρος της μήτρας που διαστέλεται στον τοκετό. Η διακολπική εξέταση του τραχήλου της μήτρας κατά το υπερηχογράφημα του Β επιπέδου είναι σημαντικό εργαλείο για την ανίχνευση των γυναικών που είναι σε κίνδυνο για πρόωρο τοκετό.

Υπερηχογραφική εξέταση της καρδιάς του εμβρύου

Πραγματοποείται τόσο κατά τη διάρκεια του υπερηχογραφήματος αυχενικής διαφάνειας (11-13+6) εβδομάδες, όσο και κατά το υπερηχογράφημα Β επιπέδου και κατά την εξέταση της εμβρυϊκής ανάπτυξης.

Εκτίμηση της καρδιάς του εμβρύου από ειδικό παιδοκαρδιολογό συνίσταται σε γυναίκες με:

  • Οικογενειακό ιστορικό συγγενών καρδιοπαθειών
  • Σακαχαρώδη διαβήτη
  • Ιστορικό λήψης αντι-επιληπτικών φαρμάκων

Συνίσταται επίσης σε έμβρυα στα οποία υπάρχει υποψία καρδιακής ανωμαλίας, αυτά που έχουν αυξημένη αυχενική διαφάνεια ή κάποια σοβαρά μη-καρδιολογικά προβλήματα.

Η ιατρός είναι πιστοποιημένη από την πρωτοπόρο στον τομέα της εμβρυϊκής υπερηχοκαρδιογραφίας Καθηγήτρια Καρδιολογίας Lindsey Allan και συνεργάζεται με καταξιωμένους παιδοκαρδιολόγους στην Ελλάδα.

Υπερηχογράφημα ανάπτυξης εμβρύου και μελέτη Doppler (>24 εβδομάδες)

Η εξέταση του εμβρύου μετά τις 24 εβδομάδες βασίζεται στη μελέτη διαφόρων παραμέτρων:

Εμβρυϊκή ανάπτυξη

Καθορίζεται από τη μέτρηση της κεφαλής, της κοιλάς και του μήκους του μηριαίου οστού του εμβρύου. Οι παράμετροι αυτοί χρησιμοποιούνται για την εκτίμηση του βάρους του εμβρύου που στη συνέχεια συγκρίνεται με το αναμενόμενο βάρος για το συγκεκριμένο στάδιο της εγκυμοσύνης.

Αμνιακό υγρό

Είναι ένας καλός δείκτης για πιθανές επιπλοκές της εγκυμοσύνης, όπως διαβήτης και πλακουντιακή ανεπάρκεια.

Εμβρυϊκές και αναπνευστικές κινήσεις

Εξέταση Doppler

Για την εξέταση της ροής του εμβρυϊκού αίματος (ομφαλική και μέση εγκεφαλική αρτηρία και φλεβώδης πόρος του ήπατος) και του μητρικού αίματος στις μητριαίες αρτηρίες. Η εξέταση Doppler μας δίνει πληροφορίες για τη λειτουργία του πλακούντα και την κατάσταση του εμβρύου. Αυτές οι πληροφορίες είναι ιδιαίτερα σημαντικές για τα μικρά σε βάρος έμβρυα και μας βοηθούν να αποφασίσουμε εάν ένα λιποβαρές (μικρό για την εβδομάδα κύησης) έμβρυο δέχεται αρκετό οξυγόνο και θρεπτικές ουσίες από τον πλακούντα.

Θέση του πλακούντα

Τρισδιάστατη υπερηχογραφία (3D και 4D)

Στο κέντρο μας χρησιμοποιούμε μηχάνημα υπερήχων τελευταίας τεχνολογίας όπου με τη χρήση ειδικού λογισμικού μπορούμε να έχουμε ακίνητη τρισδιάστατη απεικόνιση του εμβρύου (3D) ή να βλέπουμε το έμβρυο τρισδιάστατο να κινείται σε πραγματικό χρόνο (4D) όπως σε μία ταινία.
Η συνηθισμένη δισδιάστατη 2D υπερηχογραφική εικόνα μας δίνει τις πιο σημαντικές πληροφορίες για το έμβρυο. Σε κάποιες σπάνιες ανωμαλίες το τρισδιάστατο υπερηχογράφημα μπορεί να μας βοηθήσει να δούμε καλύτερα ορισμένα όργανα, ωστόσο είναι το δισδιάστατο υπερηχογράφημα που βασικά θα μας κατευθύνει στη διάγνωσή μας.

Το μεγαλύτερο πλεονέκτημα της τρισδιάστατης υπερηχογραφίας είναι ότι μας δίνει την ευχαρίστηση να δούμε πιο «πραγματικές» εικόνες του εμβρύου στο φυσικό του περιβάλλον.
Το υπερηχογράφημα 3D/ 4D μπορεί να πραγματοποιηθεί οποιαδήποτε στιγμή της εγκυμοσύνης αρκεί η θέση του μωρού να είναι ευνοϊκή. Είναι σύνηθες να εκτελείται μεταξύ 20ης- 34ης εβδομάδας της κύησης. Τα καλύτερα αποτελέσματα λαμβάνονται αν το υπερηχογράφημα πραγματοποιηθεί μεταξύ 27ης- 30ης εβδομάδας γιατί τότε η αναλογία διαστάσεων του μωρού προς την ποσότητα του αμνιακού υγρού είναι η καταλληλότερη.

Leave a Reply